Opin Edda samhliða útgáfa í vinnslu

Gullöldin

Áður en ófriðurinn hófst reistu goðin hof og smiðjur, tefldu í túni og skorti aldrei gull.

Mímir: gervigreindardrög · óyfirfarið

  1. Æsir hittust á Iðavelli. Þar reistu þeir hörga og hátimbruð hof, komu upp smiðjum, smíðuðu úr dýrum málmi og gerðu sér tangir og tól. Völuspá 7
  2. Þeir tefldu í túni og voru glaðir. Þá skorti ekkert sem úr gulli var. Völuspá 8
  3. Snorri segir frá þessu í lengra máli. Þegar Ásgarður var gerður setti Alföður stjórnendur í sæti og bað þá að dæma með sér örlög manna og ráða um skipan borgarinnar. Þetta var á Iðavelli, í miðri borginni. Gylfaginning 14
  4. Fyrsta verk þeirra var hof með tólf sætum auk hásætis Alföður. Snorri kallar það besta og mesta hús sem gert hefur verið á jörðu, líkast skíru gulli að utan og innan, og nefnir það Glaðsheim. Annar salur, afar fagur hörgur, var eign gyðjanna: Vingólf. Gylfaginning 14
  5. Næst reistu þeir hús yfir smiðju og gerðu hamar, töng og steðja og með þeim öll önnur tól. Þeir smíðuðu úr málmi, steini og tré og úr svo miklu gulli að öll búsgögn þeirra og reiðtygi voru úr því gerð. „Sú öld er kölluð gullaldur,“ segir Snorri. Gylfaginning 14
  6. Hún stóð ekki lengi. Í Völuspá varir sældin „uns þrjár komu þursameyjar“, mjög máttugar, úr Jötunheimum. Snorri segir að gullöldin hafi spillst við komu kvennanna sem komu úr Jötunheimum. Hvorug heimildin segir hverjar þær voru eða hvað þær gerðu. Völuspá 8, Gylfaginning 14
  7. Báðar heimildirnar snúa sér síðan að dvergunum. Goðin gengu á rökstóla sína og minntust þess, með orðum Snorra, hvernig dvergarnir höfðu kviknað í jörðinni. Völuspá 9, Gylfaginning 14
  8. Gullöldin á sér bergmál í sögulok. Eftir ragnarök hittast goðin aftur á Iðavelli og þá finnast í grasinu hinar undursamlegu gullnu töflur sem þau höfðu átt í árdaga. Snorri segir frá hinu sama og segir að Iðavöllur sé þar sem Ásgarður stóð áður. Völuspá 60, Völuspá 61, Gylfaginning 53

Þar sem heimildum ber ekki saman

Í Völuspá er gullöldin á undan dvergunum og fyrstu mönnunum. Snorri segir frá henni eftir að Ásgarður er reistur og fyrstu mennirnir skapaðir, og hann einn nefnir Glaðsheim og Vingólf og notar orðið gullaldr, gullöld. Hvorug heimildin segir hverjar jötnameyjarnar þrjár voru. Í Völuspá segir einnig frá þremur margvísum meyjum sem koma frá brunninum undir askinum, Urði, Verðandi og Skuld (vsp-s20), en þar segir ekki að þær séu hinar sömu þrjár.

Lestu sjálf(ur)

  • Völuspá 8 — Tafl, gnægð gulls og þursameyjarnar þrjár sem binda enda á það.
  • Gylfaginning 14 — Frásögn Snorra: Glaðsheimur, Vingólf, smiðjan og gull í hvaðeina.
  • Völuspá 61 — Eftir ragnarök finnast gullnu töflurnar aftur í grasinu.

Hver koma við sögu

IðavöllrÁsgarðrÓðinnGlaðsheimrVingólfJötunheimar

Hvers vegna hér í röðinni: Í Völuspá er sagt frá henni eftir að goðin hafa gefið tímum dagsins nöfn og á undan dvergunum og fyrstu mönnunum. Snorri segir frá henni eftir að Ásgarður er reistur og mennirnir skapaðir. Snorri kallar hofið fyrsta verk þeirra (g-c14-2), og því hefst með sögunni öldin sem kemur á eftir sköpun heimsins.

Segðu Hugin

Huginn ber hverja hugsun til ritstjóranna: hugmynd, villu sem þú tókst eftir eða eitthvað sem virkaði ekki.

Um hvað snýst þetta?

Sent með: slóð þessarar síðu og tungumál viðmótsins. Aðeins ritstjórarnir lesa skilaboðin.