Opin Edda samhliða útgáfa í vinnslu
Óðinn
mynd: © 2026 Grigory Sapunov · CC BY 4.0 · öll myndin

Óðinn

OH-dhin [ˈouːðɪn] ? framburður: drög

Odin

guð

Eineygður höfðingi goðanna, sem lagði auga sitt að veði fyrir einn drykk af visku og hékk níu nætur á tré.

Mímir: gervigreindardrög · óyfirfarið

Helstu atriði

Ætt
Sonur Bors og jötunmeyjarinnar Bestlu, dóttur jötunsins Bölþorns; bræður hans eru Vili og Vé. Frigg er kona hans. Gylfaginning 6, Gylfaginning 20
BorrBestlaBölþornVéFrigg
Missir
Eitt auga. Hann bað um einn drykk úr Mímisbrunni og varð að leggja auga sitt þar að veði. Gylfaginning 15, Völuspá 28
MímirMímisbrunnr
Gripir
Spjótið Gungnir, smíðað af dvergum, sonum Ívalda; það nemur aldrei staðar í lagi. Skáldskaparmál 43
Gungnir
Reiðskjóti
Sleipnir, áttfætti hesturinn, bestur hesta goðanna. Gylfaginning 15, Baldrs draumar 2
Sleipnir
Heimkynni
Valhöll, sem hann gefur þeim sem falla í orrustu og eru óskasynir hans; en Freyja á hálfan valinn og Óðinn hálfan. Úr hásæti sínu, Hliðskjálf, sér hann um alla heima. Gylfaginning 20, Grímnismál 8, Gylfaginning 24, Grímnismál 14, Gylfaginning 17, Gylfaginning 9
ValhöllFreyjaHliðskjálf
Þekkt fyrir
Í Hávamálum hangir hann níu nætur á vindgu tré, særður spjóti, „sjálfur sjálfum mér“, og nemur upp rúnirnar. Hjá Snorra vinnur hann skáldamjöðinn af jötninum Suttungi eftir þrjár nætur hjá Gunnlöðu, dóttur Suttungs, og gefur hann goðunum og skáldunum. Tveir hrafnar, Huginn og Muninn, sitja á öxlum hans og færa honum tíðindi úr öllum heiminum. Hávamál 138, Hávamál 139, Skáldskaparmál 5, Skáldskaparmál 6, Gylfaginning 38
SuttungrGunnlöðSuttungamjöðrHuginnMunin
Örlög
Í ragnarökum ríður hann fremstur, með gullhjálm og Gungni, gegn Fenrisúlfi. Úlfurinn gleypir hann; Víðar sonur hans hefnir hans. Gylfaginning 51, Gylfaginning 34, Völuspá 55
FenrirVíðarr

Lestu sjálf(ur)

  • Gylfaginning 15 — Hvers vegna Óðinn er eineygður: veðið við Mímisbrunn.
  • Hávamál 138 — Óðinn segir frá því er hann hékk níu nætur á trénu.
  • Skáldskaparmál 6 — Hvernig Óðinn, undir nafninu Bölverkur, nær miðinum og flýgur burt í arnarham.
  • Gylfaginning 38 — Hrafnarnir hans tveir fljúga yfir heiminn á hverjum degi og segja honum tíðindi.
  • Gylfaginning 51 — Ragnarök: Óðinn ríður fram gegn úlfinum og er gleyptur.

Í sögunum

Ýmir og sköpun heimsinsFyrstu mennirnirGullöldinFyrsta stríðið: æsir og vanirGersemar goðannaIðunn og jötunninn ÞjassiSkaði velur sér mann eftir fótunumSkáldamjöðurinnÓðinn nemur rúnirnarÓðinn og VafþrúðnirGrímnir milli eldannaÞór og HrungnirÞór og ferjumaðurinnFenrisúlfur bundinnFreyja, Hyndla og ÓttarDauði BaldursSenna Loka í veislu ÆgisLoki bundinnRagnarökGull Andvara og otursgjöldinHelgi Hundingsbani og SigrúnSofandi valkyrjanBrynhildur, Guðrún og dauði SigurðarKvörnin Grótti

Sagan í stuttu máli

Óðinn er æðstur ása, guð visku, skáldskapar, galdra, hernaðar og hinna dauðu. Hann er eiginmaður Friggjar og faðir Þórs, Baldurs, Vála og Víðars, býr í Ásgarði, safnar föllnum köppum í Valhöll og ríður hinum áttfætta Sleipni. Hann ber tugi nafna og eru mörg þeirra talin upp í Grímnismálum og Gylfaginningu (20. kafli).

Hann kemur víða við í báðum Eddum. Í Gylfaginningu birtist hann þrefaldur, sem Hár, Jafnhár og Þriðji (2. kafli), en í formála Snorra (3. kafli) er hann gerður að mennskum konungi sem kominn er af Trójukonungum. Völuspá er ávarp til hans, og í ragnarökum gleypir Fenrir hann (Gylfaginning, 51. kafli; Völuspá hin skamma 15). Hann leitar visku í keppni eða dulargervi í Vafþrúðnismálum, Grímnismálum (sem Grímnir, sem Geirröður konungur kvelur), Hárbarðsljóðum (sem ferjukarlinn Hárbarður sem hæðist að Þór) og Baldurs draumum; Hávamál safna saman heilræðum hans og segja frá því hvernig hann vann rúnirnar og skáldskaparmjöðinn, en þá sögu endursegir Snorri í Skáldskaparmálum (frá 5. kafla). Í hetjukvæðunum mótar hann örlög manna: hann fær Dag spjótið sem verður Helga að bana (Helgakviða Hundingsbana II, laust mál) og svæfir Sigrdrífu (Sigrdrífumál 2).

Samantekt: gervigreindardrög · óyfirfarið

Önnur nöfn

Aldaföðr, Aldaföðrs, Alföðr, Alföður, Atriða, Atríðr, Biflindi, Báleygr, Bölverkr, Farmatýr, Gagnráðr, Grímni, Grímnir, Grímnis, Grímr, Herjaföðr

Ekki í Eddunum

Í kringum 49

Allar nefningar (518) í nafnaskránni →

Segðu Hugin

Huginn ber hverja hugsun til ritstjóranna: hugmynd, villu sem þú tókst eftir eða eitthvað sem virkaði ekki.

Um hvað snýst þetta?

Sent með: slóð þessarar síðu og tungumál viðmótsins. Aðeins ritstjórarnir lesa skilaboðin.