Opin Edda samhliða útgáfa í vinnslu

Snorra-Edda · Skáldskaparmál

89 kaflar · 854 raðir

Handbók fyrir skáld, sett fram sem samtal í veislu milli sjávarjötunsins Ægis og Braga, guðs skáldskaparins. Til að skýra hvers vegna skáld kalla gull „hár Sifjar“ eða skáldskap „mjöð Óðins“ segir Bragi sögurnar á bak við orðalagið: Iðunni og jötuninn Þjaza, skáldskaparmjöðinn, einvígi Þórs við Hrungni og Geirröð, dýrgripi dverganna, otursgjöldin og bölvaða gull Niflunga, kvörn Fróða, Hrólf kraka, hina endalausu orrustu Hjaðninga. Milli sagnanna og á eftir þeim koma skrár yfir kenningar og skáldleg heiti goða, manna, vopna, skipa, sjávar og margs fleira, hvert sannað með vísum nafngreindra skálda frá 9.–12. öld.

Hvernig á að lesa: Sögur og skrár skiptast á: sögurnar eru kaflar 1–6, 24–26, 46–54 og 62; hitt eru skrár til að glugga í. Nafnaskrárnar undir lokin kalla ekki fram myndaspjöld.

  • Fornnorræna — Guðni Jónsson 1954 (útgáfa)
  • Íslenska — sjálfvirk stafsetningarfærsla
  • Enska — Brodeur 1916 (þýðing) · samröðun sjálfvirk; gervigreindardrög þar sem Brodeur 1916 vantar
  • Enska · nútímaleg — gervigreindardrög

Inngangur: gervigreindardrög · óyfirfarið

Framvinda
Fornnorræna854 útgáfutexti af 854 röðum (stikan sýnir yfirferð textans)
Íslenska854 texti óyfirfarinn af 854 röðum (stikan sýnir yfirferð textans)
Enska843 raðað sjálfvirkt, 1 texti óyfirfarinn, 10 autt af 854 röðum (stikan sýnir samröðun útgefna textans og yfirferð hins)
Enska · nútímaleg843 texti óyfirfarinn, 11 autt af 854 röðum (stikan sýnir yfirferð textans)

79KonungaheitiNames for kingsdrögKafli LXIII hjá Brodeur

Hver eru manna heiti ókennd? Maðr er hverr fyrir sér; it fyrsta ok it æðsta heiti manns, er kallaðr er maðr keisari, því næst konungr, þar næst jarl. Þessir þrír menn eigu saman þessi heiti öll. Allvaldr, svá sem hér er kveðit:

Hver eru manna heiti ókennd? Maður er hver fyrir sér; it fyrsta og it æðsta heiti manns, er kallaður er maður keisari, því næst konungur, þar næst jarl. Þessir þrír menn eiga saman þessi heiti öll. Allvaldur, svo sem hér er kveðið:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

"What are the simple terms for men? Each, in himself, is Man; the first and highest name by which man is called is Emperor; next to that, King; the next thereto, Earl: these three men possess in common all the following titles: All-Ruler, as this song showeth:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

"What are the simple terms for men? Each one, in himself, is Man. The first and highest name by which a man is called is Emperor; next to that, King; and next after that, Earl. These three men share all the following titles: All-Ruler, as this poem shows:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Allvalda kann ek alla
austr ok suðr of flausta,
Sveins er sonr at reyna,
setr, hverjum gram betri.
Allvalda kann eg alla
austur og suður of flausta,
Sveins er sonur að reyna,
setur, hverjum gram betri.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
I know all All-Rulers
East and south, o'er the Ships' seat
Sveinn's son in proof is better
Than any other War-Prince.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
I know all the All-Rulers
east and south, over the Ships' seat
Sveinn's son, when tested, is better
than any other War-Prince.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Hér er ok gramr kallaðr. Því heitir hann allvaldr, at hann er einvaldi alls ríkis síns. Fylkir, sem Gizurr kvað:

Hér er og gramur kallaður. Því heitir hann allvaldur, að hann er einvaldi alls ríkis síns. Fylkir, sem Gizur kvað:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

Here he is called War-Prince also; for this reason he is called All-Ruler, that he is sole Ruler of all his realm.

Host-Arrayer, as Gizurr sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

Here he is also called War-Prince. He is called All-Ruler because he is sole Ruler of all his realm.

Host-Arrayer, as Gizurr sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Fylkir gleðr í folki
flagðs blakk ok svan Hlakkar,
Óláfr of viðr élum
Yggs gögl fegin Sköglar.
Fylkir gleður í folki
flagðs blakk og svan Hlakkar,
Óláfur of viður élum
Yggs gögl fegin Sköglar.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
The Host-Arrayer feedeth
The wolf and the raven in folk-mote;
Óláfr gladdens, in Skögul's sharp showers
Of battle, the geese of Odin.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
The Host-Arrayer feeds
the wolf and the raven at the meeting of hosts;
Óláfr gladdens, in Skögul's sharp showers
of battle, the geese of Odin.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Fyrir því er fylkir kallaðr konungr, at hann skipar í fylkingar herliði sínu. Vísi, sem kvað Óttarr svarti:

Fyrir því er fylkir kallaður konungur, að hann skipar í fylkingar herliði sínu. Vísi, sem kvað Óttar svarti:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

"A King is called Host-Arrayer because he divides his war-host into companies.

Leader, as Ottarr the Swarthy sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

"A King is called Host-Arrayer because he divides his army into companies.

Leader, as Ottarr the Swarthy sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Vísi tekr, víg-Freys,
víst austr munlaust,
aldar hefir allvaldr,
óskvíf, gótt líf.
Vísi tekur, víg-Freys,
víst austur munlaust,
aldar hefur allvaldur,
óskvíf, gótt líf.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
The Leader taketh
Odin's loved Wife,
The lordless land;
His a warrior's life.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
The Leader takes
Odin's beloved Wife,
the lordless land;
his is a warrior's life.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Harri eða herra, sem kvað Arnórr:

Harri eða herra, sem kvað Arnór:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

Lord or Lording, as Arnórr sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

Lord or Master, as Arnórr sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Harri fekk í hverri
Hjaltlands þrumu branda,
greppr vill grams dýrð yppa,
gagn, sá er hæstr var bragna.
Harri fékk í hverri
Hjaltlands þrumu branda,
greppur vill grams dýrð yppa,
gagn, sá er hæstur var bragna.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
The Lord of Hjaltland, highest
Of heroes, gained the victory
In every thunderous sword-clash:
The bard will extol his glory.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
The Lord of Hjaltland, highest
of heroes, won the victory
in every thunderous sword-clash:
the bard will praise his glory.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Hertogi heitir jarl, ok er konungr svá kallaðr ok, fyrir því er hann leiðir her til orrostu. Svá kvað Þjóðólfr:

Hertogi heitir jarl, og er konungur svo kallaður og, fyrir því er hann leiðir her til orustu. Svo kvað Þjóðólfur:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

An earl is called Host-Duke, and a king also is so termed, forasmuch as he leads his host to battle. Thus sang Thjódólfr:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

An earl is called Host-Duke, and a king is also called that, because he leads his host to battle. As Thjódólfr sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Ok hertoga hneykir
herfingnum lét stinga,
leyfð ber ek hans, ór höfði
haugs skundaði augu.
Og hertoga hneykir
herfingnum lét stinga,
leyfð ber eg hans, úr höfði
haugs skundaði augu.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
He who put to shame the Host-Duke
Thrust out the eyes of prisoners,--
He who speeds the sacrifices;
In song I chant his praises.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
He who put the Host-Duke to shame
thrust out the eyes of prisoners,
he who speeds the sacrifices;
in song I chant his praises.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Sinjór eða senjór, sem Sighvatr kvað:

Sinjór eða senjór, sem Sighvatur kvað:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

Signor, or Señor, as Sigvatr sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

Signor, or Señor, as Sigvatr sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Lát auman nú njóta,
Nóregs, ok gef stórum,
mál halt, svá sem sælan,
sínjór, laga þinna.
Lát auman nú njóta,
Nóregs, og gef stórum,
mál halt, svo sem sælan,
sínjór, laga þinna.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
O Norway's gracious Signor,
Grant the wretched, as the happy,
May now enjoy thy wise laws;
Give greatly, hold thy word!
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
O gracious Signor of Norway,
grant that the wretched, like the happy,
may now enjoy your wise laws;
give greatly, keep your word!
gervigreindardrög · óyfirfarið

Mildingr, sem Markús kvað:

Mildingur, sem Markús kvað:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

Munificent One, as Markús sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

Munificent One, as Markús sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Mildingr fór of óþjóð eldi,
auðit varð þá flotnum dauða.
Hæstan kynduð, hlenna þrýstir
hyrjar ljóma suðr at Jómi.
Mildingur fór of óþjóð eldi,
auðið varð þá flotnum dauða.
Hæstan kynduð, hlenna þrýstir
hyrjar ljóma suður að Jómi.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
The Munificent Prince brought fire's destruction
O'er the base people; to the pirates
Death was fated: Thief-Compeller,
South at Jóm highest flame-glow kindle!
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
The Munificent Prince brought fire's destruction
on the base people; for the pirates
death was fated: Compeller of Thieves,
kindle the highest flame-glow south at Jóm!
gervigreindardrög · óyfirfarið

Mæringr, sem Hallvarðr kvað:

Mæringur, sem Hallvarður kvað:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

Illustrious One, as Hallvardr sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

Illustrious One, as Hallvardr sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Erat und jarðar höslu,
orðbrjótr Dönum forðar
moldreks, munka valdi
mæringr en þú næri.
Erað und jarðar höslu,
orðbrjótur Dönum forðar
moldreks, munka valdi
mæringur en þú næri.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
No Illustrious One nearer
Under Earth's Hazel liveth
Than thou, O Monks' Upholder:
The Gold-Minisher Danes protecteth.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
No Illustrious One nearer
under Earth's Hazel lives
than you, O Upholder of Monks:
the Gold-Diminisher protects the Danes.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Landreki, sem Þjóðólfr kvað:

Landreki, sem Þjóðólfur kvað:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

Land-Driver, as Thjódólfr sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

Land-Driver, as Thjódólfr sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Eyss landreki ljósu
lastvarr Kraka barri,
Eyss landreki ljósu
lastvar Kraka barri,
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
The guileless Land-Driver sprinkles
Kraki's gleaming barley,
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
The guileless Land-Driver sprinkles
Kraki's gleaming barley,
gervigreindardrög · óyfirfarið

sem fyrr var ritat. Því heitir hann svá, at hann rekr her um land annarra konunga eða rekr her ór sínu landi.

sem fyrr var ritað. Því heitir hann svo, að hann rekur her um land annarra konunga eða rekur her úr sínu landi.

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

as was written before;1 he is called so because he drives his host about the lands of other kings, or drives a host out of his own land.

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

as was written before; he is called this because he drives his host through the lands of other kings, or drives a host out of his own land.

gervigreindardrög · óyfirfarið

Athugasemdir Brodeurs við Kafli LXIII hjá Brodeur

  • 1 ↑ I cannot find the meaning of this word.
  • 2 "This passage, which U lacks, is clearly a later addition." Jónsson, Copenhagen ed. (1900), p. 138, footnote.

Síðan sem hreinn texti (Markdown)

Segðu Hugin

Huginn ber hverja hugsun til ritstjóranna: hugmynd, villu sem þú tókst eftir eða eitthvað sem virkaði ekki.

Um hvað snýst þetta?

Sent með: slóð þessarar síðu og tungumál viðmótsins. Aðeins ritstjórarnir lesa skilaboðin.