Opin Edda samhliða útgáfa í vinnslu

Snorra-Edda · Skáldskaparmál

89 kaflar · 854 raðir

Handbók fyrir skáld, sett fram sem samtal í veislu milli sjávarjötunsins Ægis og Braga, guðs skáldskaparins. Til að skýra hvers vegna skáld kalla gull „hár Sifjar“ eða skáldskap „mjöð Óðins“ segir Bragi sögurnar á bak við orðalagið: Iðunni og jötuninn Þjaza, skáldskaparmjöðinn, einvígi Þórs við Hrungni og Geirröð, dýrgripi dverganna, otursgjöldin og bölvaða gull Niflunga, kvörn Fróða, Hrólf kraka, hina endalausu orrustu Hjaðninga. Milli sagnanna og á eftir þeim koma skrár yfir kenningar og skáldleg heiti goða, manna, vopna, skipa, sjávar og margs fleira, hvert sannað með vísum nafngreindra skálda frá 9.–12. öld.

Hvernig á að lesa: Sögur og skrár skiptast á: sögurnar eru kaflar 1–6, 24–26, 46–54 og 62; hitt eru skrár til að glugga í. Nafnaskrárnar undir lokin kalla ekki fram myndaspjöld.

  • Fornnorræna — Guðni Jónsson 1954 (útgáfa)
  • Íslenska — sjálfvirk stafsetningarfærsla
  • Enska — Brodeur 1916 (þýðing) · samröðun sjálfvirk; gervigreindardrög þar sem Brodeur 1916 vantar
  • Enska · nútímaleg — gervigreindardrög

Inngangur: gervigreindardrög · óyfirfarið

Framvinda
Fornnorræna854 útgáfutexti af 854 röðum (stikan sýnir yfirferð textans)
Íslenska854 texti óyfirfarinn af 854 röðum (stikan sýnir yfirferð textans)
Enska843 raðað sjálfvirkt, 1 texti óyfirfarinn, 10 autt af 854 röðum (stikan sýnir samröðun útgefna textans og yfirferð hins)
Enska · nútímaleg843 texti óyfirfarinn, 11 autt af 854 röðum (stikan sýnir yfirferð textans)

10SkáldskaparkenningarKennings for poetrydrögKafli III hjá Brodeur

Codex Wormianus, AM 242 fol., f. 13r
Codex Wormianus (AM 242 fol.), one of the four main manuscripts of Snorri's Edda, f. 13ralmannaeign (leyfisathugun í bið) · Gilwellian · Commons

Hér skal heyra, hvé skáldin hafa kennt skáldskapinn eftir þessum heitum, er áðr eru rituð, svá sem er at kalla Kvasis dreyra ok dverga skip, dverga mjöð, jötna mjöð, Suttunga mjöð, Óðins mjöð, ása mjöð, föðurgjöld jötna, lögr Óðreris ok Boðnar ok Sónar ok fyllr, lögr Hnitbjarga, fengr ok fundr ok farmr ok gjöf Óðins, svá sem hér er kveðit, er orti Einarr skálaglamm:

Hér skal heyra, hve skáldin hafa kennt skáldskapinn eftir þessum heitum, er áður eru rituð, svo sem er að kalla Kvasis dreyra og dverga skip, dverga mjöð, jötna mjöð, Suttunga mjöð, Óðins mjöð, ása mjöð, föðurgjöld jötna, lögur Óðreris og Boðnar og Sónar og fyllur, lögur Hnitbjarga, fengur og fundur og farmur og gjöf Óðins, svo sem hér er kveðið, er orti Einar skálaglamm:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

"Now you shall hear how the skalds have termed the art of poesy in these metaphorical phrases which have been recorded before: for example, by calling it Kvasir's Gore and Ship of the Dwarves, Dwarves' Mead, Mead of the Æsir, Giants' Father-Ransom, Liquor of Ódrerir and of Bodn and of Són, and Fullness of these, Liquor of Hnitbjörg, Booty and Find and Gift of Odin, even as has been sung in these verses which Einarr Tinkling-Scale wrought:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

"Now you shall hear how the poets have referred to the art of poetry in these metaphorical phrases that have been recorded already: for example, by calling it Kvasir's Blood and Ship of the Dwarves, Dwarves' Mead, Mead of the Æsir, Giants' Father-Ransom, Liquor of Ódrerir and of Bodn and of Són, and Fullness of these, Liquor of Hnitbjörg, Booty and Find and Gift of Odin, as in these verses composed by Einarr Tinkling-Scale:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Hugstóran bið ek heyra,
heyr, jarl, Kvasis dreyra,
foldar vörð á fyrða
fjarðleggjar brim dreggjar.
Hugstóran bið eg heyra,
heyr, jarl, Kvasis dreyra,
foldar vörð á fyrða
fjarðleggjar brim dreggjar.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
I pray the high-souled Warder
Of earth to hear the Ocean
Of the Cliff of Dwarves, my verses:
Hear, Earl, the Gore of Kvasir.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
I ask the great-hearted Guardian
of the land to hear the Ocean
of the Dwarves' Cliff, my verses:
hear, Earl, the Blood of Kvasir.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Ok sem kvað Einarr enn skálaglamm:

Og sem kvað Einar enn skálaglamm:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

And as Einarr Tinkling-Scale sang further:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

And as Einarr Tinkling-Scale also sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Ullar gengr of alla
asksögn þess, er hvöt magnar
byrgis böðvar sorgar,
bergs geymi-lá dverga.
Ullar gengur of alla
asksögn þess, er hvöt magnar
byrgis böðvar sorgar,
bergs geymi-lá dverga.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
The Dwarves' Crag's Song-wave rushes
O'er all the dauntless shield-host
Of him who speeds the fury
Of the shield-wall's piercing sword-bane.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
The Song-wave of the Dwarves' Crag surges
over all the fearless shield-host
of him who drives on the fury
of the shield-wall's piercing sword-bane.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Svá sem kvað Ormr Steinþórsson:

Svo sem kvað Ormur Steinþórsson:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

Even as Ormr Steinthórsson sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

As Ormr Steinthórsson sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
At væri borit bjórs
bríkar ok mitt lík,
rekkar nemi dauðs drykk
Dvalins, í einn sal.
Að væri borið bjórs
bríkar og mitt lík,
rekkar nemi dauðs drykk
Dvalins, í einn sal.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
The body of the dame
And my dead be borne
Into one hall; the Drink
Of Dvalinn, Franklins, hear.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
May the lady's body
and my own dead body be carried
into one hall; hear,
freeholders, the Drink of Dvalinn.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Ok sem Refr kvað:

Og sem Refur kvað:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

And as Refr sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

And as Refr sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Grjót-aldar ték gildi
geðreinar Þórsteini;
berg-Mæra glymr bára,
bið ek lýða kyn hlýða.
Grjót-aldar tég gildi
geðreinar Þórsteini;
berg-Mæra glymur bára,
bið eg lýða kyn hlýða.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
I reveal the Thought's Drink
Of the Rock-Folk to Thorsteinn;
The Billow of the Dwarf-Crag
Plashes; I bid men hearken.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
I reveal to Thorsteinn
the Thought's Drink of the Rock-Folk;
the Billow of the Dwarf-Crag
splashes; I bid men listen.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Svá sem kvað Egill:

Svo sem kvað Egill:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

Even as Egill sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

As Egill sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Buðumk hilmir löð,
þar á ek hróðrs of kvöð,
bar ek Óðins mjöð
á Engla bjöð.
Buðumk hilmir löð,
þar á eg hróðrs of kvöð,
bar eg Óðins mjöð
á Engla bjöð.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
The Prince requires my lore,
And bound his praise to pour,
Odin's Mead I bore
To English shore.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
The Prince calls for my skill,
and, bound to pour out his praise,
I carried Odin's Mead
to England's shore.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Ok sem kvað Glúmr Geirason:

Og sem kvað Glúmur Geirason:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

And as Glúmr Geirason sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

And as Glúmr Geirason sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Hlýði, hafta beiðis
hefk, mildingar, gildi;
því biðjum vér þagnar,
þegna tjón at fregnum.
Hlýði, hafta beiðis
hefg, mildingar, gildi;
því biðjum vér þagnar,
þegna tjón að fregnum.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
Let the Princely Giver hearken:
I hold the God-King's liquor.
Let silence, then, be granted,
While we sing the loss of thanes.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
Let the Princely Giver listen:
I hold the God-King's liquor.
Let there be silence, then,
while we sing of the loss of thanes.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Ok sem kvað Eyvindr:

Og sem kvað Eyvindur:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

And as Eyvindr sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

And as Eyvindr sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Vilja ek hljóð
at Hárs líði,
meðan Gillings
gjöldum yppik,
meðan hans ætt
í hverlegi
galgafarms
til goða teljum.
Vilja eg hljóð
að Hárs líði,
meðan Gillings
gjöldum yppig,
meðan hans ætt
í hverlegi
galgafarms
til goða teljum.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
A hearing I crave
For the High One's Liquor,
While I utter
Gillingr's Atonement;
While his kin
In the Kettle-Brewing
Of the Gallows-Lord
To the gods I trace.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
I ask for a hearing
for the High One's Liquor,
while I utter
Gillingr's Atonement;
while I trace
his kin to the gods
in the Cauldron-Brew
of the Gallows-Lord.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Svá sem Einarr kvað skálaglamm:

Svo sem Einar kvað skálaglamm:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

Even as Einarr Tinkling-Scale sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

As Einarr Tinkling-Scale sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Eisar vágr fyr vísa,
verk Rögnis mér hagna,
þýtr Óðreris alda,
aldrhafs, við fles galdra.
Eisar vágur fyr vísa,
verk Rögnis mér hagna,
þýtur Óðreris alda,
aldrhafs, við fles galdra.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
The Wave of Odin surges;
Of Ódrerir's Sea a billow
'Gainst the tongue's song-glade crashes;
Aye our King's works are goodly.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
The Wave of Odin surges;
a billow of Ódrerir's Sea
crashes against the tongue's song-glade;
our King's works are always good.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Ok enn sem hann kvað:

Og enn sem hann kvað:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

And as he sang further:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

And as he also sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Nú er þats Boðnar bára,
berg-Saxa, tér vaxa,
gervi í höll ok hlýði
hljóð fley jöfurs þjóðir.
Nú er þats Boðnar bára,
berg-Saxa, tér vaxa,
gervi í höll og hlýði
hljóð fley jöfurs þjóðir.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
Now that which Bodn's Billow
Bodes forth will straight be uttered:
Let the War-King's host make silence
In the hall, and hear the Dwarves' Ship.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
Now what Bodn's Billow
foretells will at once be spoken:
let the War-King's men be silent
in the hall, and hear the Dwarves' Ship.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Ok sem kvað Eilífr Guðrúnarson:

Og sem kvað Eilífur Guðrúnarson:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

And as Eilífr Gudrúnarson sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

And as Eilífr Gudrúnarson sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Verðið ér, alls orða
oss grær of kon mæran
á sefreinu Sónar
sáð, vingjöfum ráða.
Verðið þér, alls orða
oss grær of kún mæran
á sefreinu Sónar
sáð, vingjöfum ráða.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
Grant shall ye gifts of friendship,
Since grows of Són the Seedling
In our tongue's fertile sedge-bank:
True praise of our High Lord.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
You shall grant gifts of friendship,
since the Seedling of Són grows
in the fertile sedge-bank of our tongue:
true praise of our High Lord.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Svá sem kvað Völu-Steinn:

Svo sem kvað Völu-Steinn:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

Even as Völu-Steinn sang:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

As Völu-Steinn sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Heyr Míms vinar mína,
mér er fundr gefinn Þundar,
við góma sker glymja
glaumbergs, Egill, strauma.
Heyr Mímis vinar mína,
mér er fundur gefinn Þundar,
við góma sker glymja
glaumbergs, Egill, strauma.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
Egill, hear the Heart-streams
Of Odin beat in cadence
'Gainst my palate's skerry;
The God's Spoil to me is given.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
Egill, hear the Heart-streams
of Odin beat in rhythm
against the skerry of my palate;
the God's Spoil is given to me.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Svá kvað Ormr Steinþórsson:

Svo kvað Ormur Steinþórsson:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

Thus sang Ormr Steinthórsson:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

As Ormr Steinthórsson sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Seggir þurfut ala ugg,
engu sný ek í Viðurs feng
háði, kunnum hróðrsmíð
haga, of mínn brag.
Seggir þurfut ala ugg,
engu sný eg í Viðurs feng
háði, kunnum hróðrsmíð
haga, of mín brag.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
No verse of mine men need to fear,
No mockery I intertwine
In Odin's Spoil; my skill is sure
In forging songs of praise.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
No one need fear a verse of mine,
I weave no mockery
into Odin's Spoil; my skill is sure
in forging songs of praise.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Svá kvað Úlfr Uggason:

Svo kvað Úlfur Uggason:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

Thus sang Úlfr Uggason:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

As Úlfr Uggason sang:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Haldrgegnis ték Hildar
hugreifum Áleifi,
hann vil ek at gjöf Grímnis,
geðfjarðar lá, kveðja.
Haldrgegnis tég Hildar
hugreifum Áleifi,
hann vil eg að gjöf Grímnis,
geðfjarðar lá, kveðja.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
I show to host-glad Áleifr
The Heart-Fjord's Shoal of Odin,--
My song: him do I summon
To hear the Gift of Grímnir.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
I show to host-glad Áleifr
the Heart-Fjord's Shoal of Odin,
my song: I call on him
to hear the Gift of Grímnir.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Skáldskapr er kallaðr sjár eða lögr dverganna, fyrir því at Kvasis blóð var lögr í Óðreri, áðr mjöðrinn væri gerr, ok þar gerðist hann í katlinum, ok er hann kallaðr fyrir því hverlögr Óðins, svá sem kvað Eyvindr ok fyrr var ritat:

Skáldskapur er kallaður sjár eða lögur dverganna, fyrir því að Kvasis blóð var lögur í Óðreri, áður mjöðurinn væri gjör, og þar gerðist hann í katlinum, og er hann kallaður fyrir því hverlögur Óðins, svo sem kvað Eyvindur og fyrr var ritað:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

Poesy is called Sea, or Liquid of the Dwarves, because Kvasir's blood was liquid in Ódrerir before the mead was made, and then it was put into the kettle; wherefore it is called Odin's Kettle-Liquor, even as Eyvindr sang and as we have recorded before:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

Poetry is called Sea, or Liquid of the Dwarves, because Kvasir's blood was liquid in Ódrerir before the mead was made, and then it was put into the cauldron; that is why it is called Odin's Cauldron-Liquor, as Eyvindr sang and as we have recorded above:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Meðan hans ætt
í hverlegi
galgafarms
til goða teljum.
Meðan hans ætt
í hverlegi
galgafarms
til goða teljum.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
While his kin
In the Kettle-Brewing
Of the Gallows-Lord
To the gods I trace.1
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
While I trace
his kin to the gods
in the Cauldron-Brew
of the Gallows-Lord.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Enn er kallaðr skáldskaprinn far eða líð dverganna. Líð heitir öl, ok líð heitir skip. Svá er tekit til dæma, at skáldskapr er nú kallaðr fyrir því skip dverga, svá sem hér segir:

Enn er kallaður skáldskaprinn far eða líð dverganna. Líð heitir öl, og líð heitir skip. Svo er tekið til dæma, að skáldskapur er nú kallaður fyrir því skip dverga, svo sem hér segir:

sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið

Moreover, poesy is called Ship or Ale of the Dwarves: ale is líð, and lið is a word for ships; therefore it is held that it is for this reason that poesy is now called Ship of the Dwarves, even as this verse tells:

Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt

Poetry is also called Ship or Ale of the Dwarves: ale is líð, and lið is a word for ships; so it is held that this is why poetry is now called Ship of the Dwarves, as this verse tells:

gervigreindardrög · óyfirfarið
Bæði á ek til brúðar
bergjarls ok skip dverga
sollinn vind at senda
seinfyrnd götu eina.
Bæði á eg til brúðar
bergjarls og skip dverga
sollinn vind að senda
seinfyrnd götu eina.
sjálfvirk stafsetning · óyfirfarið
The wit of Gunnlöd's Liquor
In swelling wind-like fullness,
And the everlasting Dwarves' Ship
I own, to send the same road.
Brodeur 1916 · raðað sjálfvirkt
The wit of Gunnlöd's Liquor
in swelling, wind-like fullness,
and the everlasting Dwarves' Ship
are mine, to send the same way.
gervigreindardrög · óyfirfarið

Athugasemdir Brodeurs við Kafli III hjá Brodeur

Síðan sem hreinn texti (Markdown)

Segðu Hugin

Huginn ber hverja hugsun til ritstjóranna: hugmynd, villu sem þú tókst eftir eða eitthvað sem virkaði ekki.

Um hvað snýst þetta?

Sent með: slóð þessarar síðu og tungumál viðmótsins. Aðeins ritstjórarnir lesa skilaboðin.