Opin Edda samhliða útgáfa í vinnslu

Dauði Baldurs

Allt í heiminum sór að gera Baldri ekki mein, nema ein lítil jurt sem þótti of ung til að krefja hana eiðs.

Mímir: gervigreindardrög · óyfirfarið

  1. Baldur hinn góða dreymdi stóra og hættulega drauma um líf sitt. Þegar hann sagði ásum frá ákváðu þeir að beiða honum griða. Frigg tók eiða af eldi og vatni, járni og öllum málmum, steinum, jörðinni, trjám, sóttum, dýrum, fuglum, eitri og ormum um að þau skyldu ekki granda Baldri. Gylfaginning 49
  2. Í kvæðinu Baldurs draumum ríður Óðinn Sleipni niður í átt til Heljar og vekur upp dauða völvu. Nauðug segir hún honum að mjöður sé bruggaður handa Baldri þar niðri, að Höður muni verða honum að bana og að Váli, sonur sem Rindur elur, muni hefna hans einnættur. Baldrs draumar 2, Baldrs draumar 4, Baldrs draumar 7, Baldrs draumar 9, Baldrs draumar 11
  3. Nú gerði Baldur sér þetta að leik. Hann stóð upp á þinginu meðan hinir skutu að honum, hjuggu til hans og grýttu hann, og ekkert sakaði hann. Öllum þótti þetta mikill frami. Gylfaginning 49
  4. Loka líkaði þetta illa. Hann fór til Friggjar í Fensölum í konulíki og spurði hvort allir hlutir hefðu svarið eið. Frigg sagði að vestan við Valhöll yxi ungur viðarteinungur, sem kallaður væri mistilteinn, og hefði henni þótt hann of ungur til að krefja hann eiðs. Gylfaginning 49
  5. Loki sleit upp mistilteininn og gekk til þingsins. Höður stóð utarlega í mannhringnum því að hann var blindur. Loki spurði hvers vegna hann skyti ekki og bauðst til að vísa honum á hvar Baldur stæði. Gylfaginning 49
  6. Höður skaut mistilteininum eftir tilvísun Loka. Hann flaug beint í gegnum Baldur, sem féll dauður til jarðar. Goðin máttu hvorki mæla né hræra sig, og enginn gat hefnt því að þar var griðastaður. Óðni féll þetta þyngst því að hann skildi best hver missir þetta var. Gylfaginning 49
  7. Frigg spurði hver vildi ríða til Heljar og bjóða henni lausnargjald fyrir Baldur. Hermóður, sonur Óðins, tók Sleipni og reið af stað. Gylfaginning 49
  8. Hringhorni, skip Baldurs, haggaðist ekki, og því var sent eftir tröllkonunni Hyrrokkin. Hún kom ríðandi á úlfi með höggorma að taumum og hratt skipinu fram í einu átaki. Nanna, kona Baldurs, sprakk af harmi og var brennd með honum. Þór vígði bálið með Mjölni og sparkaði dvergi, sem Litur hét, í eldinn. Óðinn lagði hringinn Draupni á bálið. Gylfaginning 49
  9. Hermóður reið níu nætur um dimma dali að brúnni Gjallarbrú, lét Sleipni stökkva yfir helgrindur og fann Baldur í öndvegi. Hel sagði að Baldur mætti snúa aftur ef allir hlutir í heiminum, lifandi og dauðir, grétu hann. Ef einhver neitaði yrði hann kyrr. Gylfaginning 49
  10. Sendimenn báðu allan heiminn að gráta, og það gerðu allir: menn, dýr, jörðin, steinar, tré og málmar. En tröllkona í helli, Þökk að nafni, sagðist aðeins mundu gráta þurrum tárum, og Hel skyldi halda því sem hún hefði. Menn telja að þetta hafi verið Loki. Gylfaginning 49

Þar sem heimildum ber ekki saman

Völuspá og Baldurs draumar nefna Höð sem banamanninn og mistilteininn sem vopnið, en hvorugt kvæðið getur um þátt Loka. Þess í stað segja þau frá hefndinni sem Snorri sleppir í þessum kafla: Váli, sonur Óðins og Rindar, drepur Höð einnættur, áður en hann þvær hendur sínar eða kembir hár sitt (vsp-s32, vsp-s33, bdr-s11). Í Lokasennu hælist Loki sjálfur um við Frigg af því að hann valdi því að Baldur ríður ekki lengur heim (ls-s28).

Lestu sjálf(ur)

Hver koma við sögu

BaldrFriggLokiHöðrÓðinnSleipnirHelFensalirHermóðrHringhorniHyrrokkinNannaÞórrMjöllnirLitrDraupnirGjallarbrúÞökkVáliRindr

Hvers vegna hér í röðinni: Völuspá segir frá honum á eftir fyrstu styrjöldinni og eiðrofunum, og rétt á undan því er Loki er bundinn og ragnarökum.

Segðu Hugin

Huginn ber hverja hugsun til ritstjóranna: hugmynd, villu sem þú tókst eftir eða eitthvað sem virkaði ekki.

Um hvað snýst þetta?

Sent með: slóð þessarar síðu og tungumál viðmótsins. Aðeins ritstjórarnir lesa skilaboðin.