Opin Edda samhliða útgáfa í vinnslu
Loki
mynd: © 2026 Grigory Sapunov · CC BY 4.0 · öll myndin

Loki

LAW-ki [ˈlɔːcɪ] ? framburður: drög

Loki

guð

Jötunssonur sem talinn er með goðum: hann kallar Óðin fóstbróður sinn, veldur dauða Baldurs og liggur bundinn til ragnaraka.

Mímir: gervigreindardrög · óyfirfarið

Helstu atriði

Hver
Talinn með ásum þótt faðir hans sé jötunn. Fríður sýnum, illur í skaplyndi og óþrjótandi að slægð: hann kemur goðunum í vandræði og síðan úr þeim aftur. Einnig nefndur Loftur. Í Lokasennu minnir hann Óðin á að þeir tveir hafi blandað blóði saman í árdaga. Gylfaginning 33, Lokasenna 9
Óðinn
Ætt
Sonur Fárbauta jötuns og Laufeyjar (eða Nálar); bróðir Býleists og Helblinda. Kona hans er Sigyn; sonur þeirra er Nari eða Narfi. Snorri nefnir einnig soninn Vála. Gylfaginning 33, Skáldskaparmál 23, Gylfaginning 50
FárbautiLaufeyBýleistrHelblindiSigynNari
Börn
Með gýginni Angurboðu: úlfurinn Fenrir, Miðgarðsormurinn Jörmungandur og Hel. Snorri segir að Loki hafi átt slík skipti við stóðhestinn Svaðilfara að hann hafi síðar kastað gráu, áttfættu folaldi: Sleipni, hesti Óðins. Merin sem tældi stóðhestinn burt er ekki nafngreind, en gefið er í skyn að hún hafi verið Loki. Gylfaginning 34, Gylfaginning 42, Völuspá in skamma 11, Gylfaginning 15
AngrboðaFenrirJörmungandrHelSleipnirSvaðilfari
Þekkt fyrir
Dauði Baldurs. Í konulíki kemst hann að því hjá Frigg að mistilteinninn hafi engan eið unnið og segir síðan Heði blinda hvert hann skuli skjóta honum. Menn ætla að hann hafi einnig verið gýgurin Þökk, sem vildi ekki gráta Baldur úr Helju. Gylfaginning 49
BaldrFriggHöðrÞökk
Örlög
Hann felur sig í laxlíki, er handsamaður og bundinn yfir þrjá steina með þörmum sonar síns (Narfa hjá Snorra, Vála í lausamáli Lokasennu). Eitur drýpur úr ormi í andlit honum; Sigyn heldur mundlaug undir. Í ragnarökum berst hann við Heimdall og verður hvor annars bani. Gylfaginning 50, Lokasenna 4, Gylfaginning 51
SigynSkaðiHeimdall

Lestu sjálf(ur)

  • Gylfaginning 33 — Mannlýsing Snorra: fagur álitum, illur í hug.
  • Lokasenna 9 — Loki minnir Óðin á fóstbræðralagseið þeirra.
  • Gylfaginning 42 — Folald merarinnar: hvernig Sleipnir varð til.
  • Gylfaginning 49 — Loki segir Heði blinda að sýna Baldri sæmd og býðst til að vísa honum til hvert skjóta skuli.
  • Gylfaginning 50 — Fjötrunin, eitrið og mundlaug Sigynjar.

Í sögunum

Jötunninn sem reisti borgarvegginnGersemar goðannaIðunn og jötunninn ÞjassiSkaði velur sér mann eftir fótunumSvipdagur og MenglöðÞór hjá Útgarða-LokaÞór hjá GeirröðiÞrymur stelur hamrinumFenrisúlfur bundinnDauði BaldursSenna Loka í veislu ÆgisLoki bundinnRagnarökGull Andvara og otursgjöldin

Sagan í stuttu máli

Loki (einnig Loftur) er hamhleypa og bragðarefur sem talinn er með ásum þótt hann sé af jötnum kominn: Gylfaginning (33. kafli) og Skáldskaparmál (23. kafli) segja föður hans heita Fárbauta, móður hans Laufeyju eða Nál og bræður hans Býleist og Helblinda. Með tröllkonunni Angurboðu á hann Fenri, Jörmungand og Hel (Gylfaginning 34); í merarlíki á hann Sleipni með stóðhestinum Svaðilfara (Gylfaginning 42); Sigyn er kona hans.

Hann er goðunum bæði hjálparhella og óvinur. Hjá Snorra fer hann með Þór til Útgarða-Loka (Gylfaginning 44-46), missir Iðunni í hendur Þjassa og heimtir hana aftur (Skáldskaparmál 2-3), lætur skera hár Sifjar og smíða gripi goðanna (Skáldskaparmál 43), kúgar gullið af dvergnum Andvara til að greiða otursgjöldin (Skáldskaparmál 46; Reginsmál) og leiðir Þór til Geirröðar (Skáldskaparmál 26). Í Þrymskviðu endurheimtir hann Mjölni. Hann stýrir mistilteinsskoti Haðar að Baldri, neitar að gráta í gervi tröllkonunnar Þakkar og er bundinn þar sem eitur drýpur á hann (Gylfaginning 49-50; Völuspá 35; Lokasenna, þar sem hann svívirðir hvert goð í veislu Ægis). Í ragnarökum stýrir hann skipi hinna dauðu og þeir Heimdallur verða hvor öðrum að bana (Völuspá 51; Gylfaginning 51).

Samantekt: gervigreindardrög · óyfirfarið

Önnur nöfn

Loftr

Ekki í Eddunum

Í kringum 26

Allar nefningar (178) í nafnaskránni →

Segðu Hugin

Huginn ber hverja hugsun til ritstjóranna: hugmynd, villu sem þú tókst eftir eða eitthvað sem virkaði ekki.

Um hvað snýst þetta?

Sent með: slóð þessarar síðu og tungumál viðmótsins. Aðeins ritstjórarnir lesa skilaboðin.