
Mjöllnir
MYURL-nir [ˈmjœlnɪr̥] nútímaíslenska: Mjölnir ? framburður: drög
Mjölnir · Mjölnir
gripur
Hamar Þórs: hann missir aldrei marks, kemur ávallt aftur í hönd honum og skaftið er aðeins of stutt.
Mímir: gervigreindardrög · óyfirfarið
Helstu atriði
- Smiður
- Smíðaður af dvergnum Sindra, meðan Brokkur blés belginn, til að vinna veðmál við Loka. Goðin dæmdu hann bestan allra gripanna og mestu vörnina gegn hrímþursum. Skáldskaparmál 43
Sindri
Brokkr
Loki - Þekkt fyrir
- Lýstur svo fast sem Þór vill án þess að bila; sé honum kastað missir hann aldrei marks og kemur ávallt aftur í hönd honum; hann má gera svo lítinn að Þór geti haft hann í serk sér. Lýti hans: skaftið er heldur stutt. Skáldskaparmál 43
Þórr - Eigandi
- Þór. Hann er einn þriggja kostgripa hans, ásamt megingjörðunum og járnglófunum sem hann má ekki án vera þegar hann grípur um hamarskaftið. Gylfaginning 21
Þórr - Þekkt fyrir
- Að drepa jötna (borgarsmiðinn, Hrungni), vígja hafra Þórs til lífs á ný og vígja bálför Baldurs Gylfaginning 42, Skáldskaparmál 24, Gylfaginning 44, Gylfaginning 49
Hrungnir
Baldr - Missir
- Þrymur jötunn stal honum og fól hann átta röstum undir jörðu; Þór náði honum aftur, búinn sem brúður, og drap Þrym með honum Þrymskviða 8, Þrymskviða 30, Þrymskviða 31
Þrymr - Örlög
- Eftir ragnarök munu Móði og Magni, synir Þórs, eiga hann Gylfaginning 53, Vafþrúðnismál 51
Móði
Magni
Lestu sjálf(ur)
- Skáldskaparmál 43 — Hvað hamarinn getur, og eina lýtið á honum.
- Þrymskviða 31 — Þór fær hamarinn aftur í brúðkaupsveislunni.
- Gylfaginning 21 — Upptalning Snorra á þremur kostgripum Þórs.
Í sögunum
Jötunninn sem reisti borgarvegginnGersemar goðannaÓðinn og VafþrúðnirÞór hjá Útgarða-LokaÞór rennir færi fyrir orminnÞór og HrungnirÞór og ferjumaðurinnÞór hjá GeirröðiÞrymur stelur hamrinumDauði BaldursSenna Loka í veislu ÆgisHeimurinn endurnýjaður
Sagan í stuttu máli
Mjölnir er hamar Þórs, fremstur þriggja kostgripa hans ásamt megingjörðunum og járnglófunum (Gylfaginning, 21. kafli). Snorri segir frá því í Skáldskaparmálum (43. kafli) að dvergurinn Brokkur og bróðir hans smíðuðu hann í veðmáli við Loka, og varð skaftið heldur stutt af því að fluga stakk Brokk í augnalokið meðan hann blés í smiðjubelginn.
Með honum drepur Þór jötna: smiðinn sem reisti borgarvegg goðanna (Gylfaginning, 42. kafli) og Hrungni, en hein hans brotnar á hamrinum á flugi (Skáldskaparmál, 24. kafli). Hann notar hamarinn til að vígja bein hafra sinna áður en hann reisir þá til lífs (Gylfaginning, 44. kafli) og bálför Baldurs (49. kafli). Í Þrymskviðu stelur jötunninn Þrymur hamrinum og krefst Freyju í lausnargjald; Þór kemur dulbúinn sem brúðurin, og þegar hamarinn er lagður í kjöltu hennar til að vígja hjónabandið (30. erindi) þrífur hann hamarinn og drepur jötnana. Í Lokasennu (57-63) þaggar hann loks niður í Loka með því að hóta honum hamrinum hvað eftir annað. Eftir ragnarök munu synir hans, Móði og Magni, eiga hann (Vafþrúðnismál 51; Gylfaginning, 53. kafli).
Samantekt: gervigreindardrög · óyfirfarið
Ekki í Eddunum
- Aðeins sá sem er „verðugur“ getur lyft hamri Þórs. Hvað heimildirnar segja →
- Mjölnir er stór stríðshamar með löngu skafti. Hvað heimildirnar segja →
