
Miðgarðr
MIDH-gar-dhur [ˈmɪːðˌkarðʏr̥] nútímaíslenska: Miðgarður ? framburður: drög
Midgard · Miðgarður
staður (goðsaga)
Ekki öll jörðin heldur garður: goðin gerðu hann úr brám Ýmis jötuns til að halda jötnum úti.
Mímir: gervigreindardrög · óyfirfarið
Helstu atriði
- Hvað
- Borg umhverfis jörðina innanverða, gerð úr brám Ýmis, til varnar gegn ófriði jötna Gylfaginning 8, Grímnismál 41
Ymir - Hvar
- Jörðin er kringlótt og umhverfis hana liggur hinn djúpi sjár; jötnar fengu land með ströndinni utanverðri, Miðgarður er þar fyrir innan Gylfaginning 8
- Íbúar
- Menn: afkomendur Asks og Emblu fengu bústað „undir Miðgarði“ Gylfaginning 9
Embla - Þekkt fyrir
- Völuspá: Bors synir lyftu löndunum upp, „þeir er Miðgarð mæran skópu“ Völuspá 4
- Þekkt fyrir
- Járnviður liggur austan við hann; ormurinn í hafinu er Miðgarðsormur og Þór er kallaður verjandi Miðgarðs Gylfaginning 12, Gylfaginning 51, Völuspá 56
Járnviðr
Jörmungandr
Þórr
Lestu sjálf(ur)
- Gylfaginning 8 — Lögun heimsins: sjór, strönd jötna, garðurinn fyrir innan.
- Völuspá 4 — Sköpun Miðgarðs í Völuspá.
Í sögunum
Ýmir og sköpun heimsinsFyrstu mennirnirJötunninn sem reisti borgarvegginnÞór rennir færi fyrir orminnRagnarök
Sagan í stuttu máli
Miðgarður (garðurinn í miðjunni) er heimur manna. Í Völuspá 4 lyfta Burs synir löndunum og skapa Miðgarð. Hjá Snorra og í Grímnismálum 41 gera goðin hann sem varnargarð úr brám jötunsins Ýmis og setja hann umhverfis jörðina innanverða til varnar gegn jötnunum sem búa með ströndum úthafsins sem umlykur hana (Gylfaginning, 8. kafli).
Nafnið lifir einnig í Jörmungandi, Miðgarðsorminum, sem liggur í hafinu umhverfis heiminn. Þór er kallaður „verjandi Ásgarðs og Miðgarðs“ (Skáldskaparmál, 11. kafli), og í Völuspá 56 og 51. kafla Gylfaginningar segir frá því að hann berst, sem vörður Miðgarðs, við orminn í ragnarökum. Í Gylfaginningu er Járnviður, heimkynni tröllkvenna, sagður vera fyrir austan Miðgarð (12. kafli). Í Hyndluljóðum 16 eru hinar göfugu ættir kallaðar „göfugustu menn í Miðgarði“.
Samantekt: gervigreindardrög · óyfirfarið
