Opin Edda samhliða útgáfa í vinnslu
Freyr
mynd: © 2026 Grigory Sapunov · CC BY 4.0 · öll myndin

Freyr

FRAYR [ˈfreiːr̥] ? framburður: drög

Freyr

guð

Guð regns, sólar og uppskeru, sem lét sverð sitt af hendi til að eignast jötunmey og saknar þess þegar að endalokunum kemur.

Mímir: gervigreindardrög · óyfirfarið

Helstu atriði

Þekkt fyrir
Regn, sólskin og ávöxtur jarðar. Menn heita á hann til árs, friðar og auðs. Gylfaginning 24
Ætt
Sonur Njarðar, bróðir Freyju; maður gýgjarinnar Gerðar Gylfaginning 24, Skáldskaparmál 14, Völuspá in skamma 2
NjörðrFreyjaGerðr
Heimkynni
Álfheimur, sem goðin gáfu honum í árdaga að tannfé Grímnismál 5
Álfheimr
Gripir
Skipið Skíðblaðnir, sem synir Ívalda smíðuðu: allir æsir komast um borð, en þó má brjóta það saman og hafa í pungi. Og gölturinn Gullinbursti, sem rennur um loft og lög og dregur vagn hans. Gylfaginning 43, Grímnismál 43, Skáldskaparmál 43, Gylfaginning 49
SkíðblaðnirÍvaldiGullinbursti
Missir
Sverð hans, sem berst af sjálfu sér. Hann gaf það Skírni, skósveini sínum, að launum fyrir að biðja Gerðar, og því barðist hann síðar vopnlaus við Belja og drap hann með hjartarhorni. Gylfaginning 37, Skírnismál 9
SkírnirBeli
Örlög
Í ragnarökum berst hann við Surt og fellur, því að hann vantar sverðið sem hann gaf frá sér Gylfaginning 51, Völuspá 53
Surtr

Lestu sjálf(ur)

  • Gylfaginning 37 — Freyr sest í sæti Óðins og sér Gerði lýsa upp heiminn.
  • Skírnismál 42 — Freyr sjúkur af ást: ein nótt er löng, hvernig á hann að þreyja þrjár?
  • Lokasenna 37 — Týr tekur málstað hans: hann grætir enga konu og leysir bundna menn úr höftum.
  • Lokasenna 42 — Háð Loka: hann keypti dóttur Gymis fyrir gull og sverð sitt.
  • Völuspá 53 — „Bjartur bani Belja“ heldur gegn Surti.

Í sögunum

Fyrsta stríðið: æsir og vanirGersemar goðannaGrímnir milli eldannaFreyr og GerðurFenrisúlfur bundinnDauði BaldursSenna Loka í veislu ÆgisRagnarök

Sagan í stuttu máli

Freyr er guð af vanaætt, sonur Njarðar og bróðir Freyju, og býr meðal ása. Gylfaginning (24. kafli) segir að hann ráði fyrir regni, sólskini og ávexti jarðar og að á hann sé heitið til árs og friðar. Hann fékk Álfheim í tannfé (Grímnismál 5) og á skipið Skíðblaðni, sem synir Ívalda smíðuðu (Grímnismál 43; Skáldskaparmál, 14. kafli). Í 14. kafla Skáldskaparmála eru kenningar hans taldar upp, þar á meðal „Belja dólgur“.

Höfuðgoðsögn hans er sögð í Skírnismálum og Gylfaginningu (37. kafli): hann situr í Hliðskjálf og sér jötunmeyna Gerði, verður sjúkur af ást og gefur sverð sitt skósveini sínum Skírni, sem vinnur hana honum til handa. Sverðlaus drepur hann Belja með hjartarhorni, og í ragnarökum fellur hann fyrir Surti (51. kafli). Í Lokasennu lofar Týr hann en Loki hæðir hann fyrir sverðið sem hann seldi. Snorri kallar hann „ágætastan af ásum“ þótt hann sé vanaættar að uppruna.

Samantekt: gervigreindardrög · óyfirfarið

Önnur nöfn

Vanaguð, Vananið

Í kringum 11

spouseGerðrchild ofNjörðrsiblingFreyjakilledBelifightsSurtrridesGullinburstiownsSkíðblaðnirlives inÁlfheimrmaster ofSkírnirmaster ofByggvirmaster ofBeylaFreyr

Allar nefningar (65) í nafnaskránni →

Segðu Hugin

Huginn ber hverja hugsun til ritstjóranna: hugmynd, villu sem þú tókst eftir eða eitthvað sem virkaði ekki.

Um hvað snýst þetta?

Sent með: slóð þessarar síðu og tungumál viðmótsins. Aðeins ritstjórarnir lesa skilaboðin.